Problemy z trzustką u psa

Napisane przez Meanne | 2 października 2026

Trzustka jest dość płaskim i wydłużonym narządem, który przylega do tylnej ściany żołądka i dwunastnicy. Z dwunastnicą łączy ją przewód wyprowadzający. Trzustka pełni dwie funkcje, można więc powiedzieć, że działają w niej dwie linie produkcyjne: wydzielanie wewnętrzne i zewnętrzne.

Część egzokrynna, czyli wydzielanie zewnętrzne

Ta część gruczołu jest niezbędna do prawidłowego trawienia. Powstają w niej soki trawienne zawierające enzymy, które przewodem wyprowadzającym trafiają do dwunastnicy. Soki te umożliwiają prawidłowe trawienie białek, tłuszczów i cukrów.

EPI, zewnątrzwydzielnicza niewydolność trzustki

Przy tym schorzeniu wydzielanie zewnętrzne nie zachodzi lub jest niewystarczające, co poważnie zaburza trawienie. EPI szczególnie często występuje u owczarków niemieckich i powoduje następujące objawy: utratę masy ciała pomimo dobrego apetytu, nadmierne pragnienie i częste oddawanie moczu, przewlekle nieprawidłowy kał (często luźniejszy niż zwykle, a czasem szarawy) oraz matową sierść. Diagnozę można postawić na podstawie badania kału i krwi. Leczenie obejmuje między innymi zastrzyki z witaminą B12. Ponadto pies musi przez całe życie otrzymywać lekkostrawną i niskotłuszczową karmę, taką jak Royal Canin Gastro Intestinal Low Fat, Hill’s Canine i/d Low Fat lub Vetality Gastrointestinal Low Fat. Do karmy należy również przez całe życie dodawać enzymy trzustkowe, aby wspomóc funkcję trzustki.

Powiązane produkty

Część endokrynna, czyli wydzielanie wewnętrzne

Część endokrynna jest niezbędna do prawidłowego metabolizmu cukrów. Składa się z wysp Langerhansa, w których wytwarzane są głównie hormony insulina i glukagon. Hormony te są naprzemiennie uwalniane do krwi w zależności od poziomu cukru we krwi. Gdy poziom cukru we krwi jest niski, uwalniany jest glukagon, który pobudza wątrobę do uwalniania glukozy. Gdy poziom cukru we krwi jest wysoki (tuż po posiłku), uwalniana jest insulina, która umożliwia magazynowanie glukozy.

Cukrzyca lub diabetes mellitus

Cukrzyca rozwija się, gdy trzustka wytwarza zbyt mało insuliny. Bez insuliny poziom cukru we krwi pozostaje wysoki, a glukoza jest wydalana z moczem. U psów cukrzyca częściej występuje u niesterylizowanych suk. Możesz przede wszystkim zauważyć, że pies traci na wadze pomimo dobrego apetytu oraz dużo pije i często oddaje mocz. Pies jest również bardziej podatny na infekcje dróg moczowych. Diagnozę można postawić na podstawie badania moczu i krwi. Leczenie rozpoczyna się od podawania insuliny oraz odpowiednio dostosowanej niskokalorycznej karmy, takiej jak Hill’s Canine r/d lub Hill’s Canine w/d. Aby dobrze kontrolować cukrzycę, często konieczna jest sterylizacja niesterylizowanych suk.

Zapalenie trzustki (pancreatitis)

Zapalenie może mieć przebieg ostry lub przewlekły. U psów najczęściej występuje postać ostra. Zwykle nie wiadomo, dlaczego dochodzi do zapalenia trzustki. Wykazano jednak związek między innymi z podawaniem nietypowej lub wysokotłuszczowej karmy, operacją jamy brzusznej, podczas której doszło do uszkodzenia trzustki, nowotworem oraz stosowaniem niektórych leków.

Objawy

Przy ostrym zapaleniu trzustki psy często mają bardzo poważne objawy: brak apetytu, wymioty lub nudności, silny ból brzucha, osłabienie i nieprawidłowy kał. Przy przewlekłych problemach z trzustką objawy są mniej wyraźne. Psy te mają zmniejszony apetyt, od czasu do czasu odczuwają ból brzucha, mają nieprawidłowy kał i są ospałe.

Diagnoza

Diagnozę można zwykle postawić na podstawie obrazu klinicznego uzupełnionego badaniem krwi i badaniem ultrasonograficznym (lub rentgenowskim).

Leczenie

Leczenie zależy od nasilenia objawów oraz od tego, czy zapalenie trzustki ma charakter ostry, czy przewlekły. Szczególnie w ostrych przypadkach konieczna jest intensywna płynoterapia dożylna połączona z podawaniem leków przeciwbólowych, leków przeciw wymiotom i nudnościom, a czasem także antybiotyków. Często zaleca się również odpowiednio dostosowaną niskotłuszczową karmę tego samego rodzaju co przy EPI. Zaleca się podawanie jej psom przez całe życie. Aby wspierać trzustkę, do karmy również przez całe życie dodaje się enzymy trzustkowe (patrz EPI). Dotyczy to także przewlekłego zapalenia trzustki. Trwałe uszkodzenie trzustki może prowadzić do powikłań, a u psów może rozwinąć się EPI i/lub cukrzyca.

Masz jeszcze pytania dotyczące problemów z trzustką u psa? Skontaktuj się z naszym weterynarzem pod adresem weterynarz@medpets.pl.